Қазіргі таңда интернет пен әлеуметтік желі адамдардың күнделікті өмірінің ажырамас бөлігіне айналды. Ақпарат алмасу жылдамдаған сайын желіде жалған діни уағыздар, радикалды идеялар мен экстремистік мазмұндағы материалдар да көбейіп отыр. Әсіресе жастардың санасына әсер етуге бағытталған мұндай насихат қоғам қауіпсіздігіне үлкен қатер төндіреді. Осыған байланысты құқық қорғау органдары интернет кеңістігіндегі заңсыз контентпен күрес жұмыстарын күшейтіп келеді.
Радикалды топтар көбіне Telegram, TikTok, YouTube, Instagram және басқа да платформаларды пайдаланып, адамдарды өз идеологиясына тартуға тырысады. Олар дінді бұрмалап түсіндіріп, қоғамға қарсы көзқарастарды қалыптастыруды мақсат етеді. Кей жағдайда психологиялық манипуляция жасап, жастарды заңсыз әрекеттерге итермелейді. Сондықтан мұндай қауіптің алдын алу – құқық қорғау органдарының маңызды міндеттерінің бірі.
Бүгінде Қазақстанда интернеттегі экстремистік және террористік мазмұндағы материалдарды анықтау үшін арнайы мониторинг жүргізіледі. Құқық қорғау органдары күмәнді парақшалар мен чаттарды бақылап, заңға қайшы контентті анықтайды. Сарапшылар діни материалдарға талдау жасап, олардың радикалды сипатта екенін анықтаған жағдайда тиісті шаралар қабылданады. Заңсыз материалдар бұғатталып, оны таратушылар жауапкершілікке тартылады.
Сонымен қатар теолог мамандар жастармен кездесулер өткізіп, дәстүрлі дін мен радикалды ағымдардың айырмашылығын түсіндіреді. Әлеуметтік желілерде арнайы бейнероликтер, мақалалар мен подкасттар жарияланып, интернеттегі жалған діни уағыздардың қауіптілігі ескертіледі. Бұл жұмыстар азаматтардың діни сауатын арттырып, күмәнді ақпаратты ажырата білуіне көмектеседі.
Интернеттегі радикалды насихатпен күресте халықаралық ынтымақтастықтың да маңызы зор. Себебі экстремистік ұйымдар шекараға бағынбай әрекет етеді. Осыған байланысты түрлі мемлекеттердің құқық қорғау органдары ақпарат алмасып, бірлескен операциялар жүргізеді. Бұл заңсыз контенттің таралуын азайтуға мүмкіндік береді.
Мамандардың айтуынша, радикалды идеологияға қарсы күрес тек мемлекеттік органдардың ғана емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті. Әр азамат интернеттегі күмәнді ақпаратқа сын көзбен қарап, тек ресми дереккөздерге сенуі қажет. Егер әлеуметтік желіде экстремистік мазмұндағы материалдар кездессе, оны таратуға емес, тиісті органдарға хабарлауға мән берген жөн.
Интернеттегі радикалды насихатпен күрес – қоғам тұрақтылығы мен қауіпсіздігін қамтамасыз етудегі маңызды бағыттардың бірі. Құқық қорғау органдарының жүйелі жұмысы, ақпараттық түсіндіру шаралары және азаматтардың жауапкершілігі арқылы ғана мұндай қауіптің алдын алуға болады.
Джамалов Айбек,
Интернет кеңістігінде діни
экстремизмнің алдын алуды
үйлестіру және мониторинг
бөлімінің теолог маманы